Đô thị & Nông thôn » Môi trường

Thông qua “Chương trình Hợp tác Phát triển Việt Nam - Đan Mạch trong lĩnh vực môi trường” (DCE) và “Hợp phần Phát triển bền vững môi trường trong các khu đô thị nghèo” (SDU), dự án trình diễn công nghệ xử lý và tái chế rác thải công suất 50tấn/ngày tại xã Tân Quang, thị xã Sông Công đã hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Một góc TP Thái Nguyên.

Thị xã Sông Công là đô thị loại III, bao gồm 6 phường 4 xã với dân số 49.983 người, diện tích tự nhiên 8.364ha. Ngoài ra trên địa bàn thị xã còn có KCN của tỉnh rộng 220ha và nhiều nhà máy trong nội thị như Cty CP DIEZEN, nhà máy phụ tùng, nhà máy y cụ… có 1 bệnh viện đa khoa của tỉnh và 1 bệnh viện cấp thị xã, 6 trạm y tế xã phường, bên cạnh đó còn có nhiều trường cao đẳng, đơn vị bộ đội đóng trên địa bàn thị xã. Hiện trạng quản lý chất thải rắn sinh hoạt đang từng bước được đầu tư thu gom xử lý chôn lấp, còn chất thải công nghiệp được các nhà máy xử lý cục bộ sau đó đem ra bãi chôn lấp rác thải; chất thải rắn y tế được xử lý cục bộ tại cơ sở bằng các lò đốt nhỏ. Theo thống kê số liệu ước tính lượng rác thải sinh hoạt tại các phường mỗi ngày khoảng 30 tấn, cộng thêm 13 tấn rác thải tại các điểm dân cư nông thôn. Biện pháp thu gom và xử lý chưa đảm bảo vệ sinh, chủ yếu là đốt và chôn lấp.

Với đề xuất của chính quyền và nhân dân địa phương, được sự thống nhất của Ban Chỉ đạo “Hợp phần Phát triển bền vững môi trường trong các KĐT nghèo” (SDU, Bộ Xây dựng) và Đại sứ quán Đan Mạch, xã Tân Quang, thị xã Sông Công, tỉnh Thái Nguyên được lựa chọn là địa điểm để tiến hành dự án trình diễn công nghệ xử lý và tái chế rác thải với công suất 50 tấn/ngày.

Dự án xây dựng nhà máy được triển khai trên khu đất tại xã Tân Quang với diện tích 2ha, cách trung tâm thị xã Sông Công 7km, cách công trình dân cư gần nhất 1km. Địa điểm xây dựng nhà máy cuối hướng gió, xung quanh có rừng cây ngăn cách và đất dự trữ vành đai với diện tích 15ha xung quanh khu vực đảm bảo theo quy định về khoảng cách an toàn vệ sinh môi trường của nhà máy xử lý rác.

Quy mô công trình được nghiên cứu thiết kế phù hợp với công suất trước mắt và phát triển sau này của nhà máy. Cụ thể các nhà điều hành, nhà ăn, công trình phụ trợ như nhà xe, nhà vệ sinh, sân vườn, đường nội bộ được thiết kế thành một khối thống nhất có khoảng không gian rộng đảm bảo phục vụ cho công nhân sinh hoạt, vận hành máy trong điều kiện cơ sở vật chất khang trang hiện đại đáp ứng cho cán bộ công nhân của cả giai đoạn phát triển sau này khi nâng cấp, mở rộng dây chuyền xử lý lên 150 tấn/ngày, bao gồm cả xử lý rác thải công nghiệp và rác thải y tế cho các vùng lân cận.

Tổng mức đầu tư xây dựng nhà máy là 35,2 tỷ đồng, trong đó vốn tài trợ của Chính phủ Đan Mạch 18,45 tỷ đồng (52,4%), vốn góp của Cty TNHH Thuỷ lực Máy 05,4 tỷ đồng (15,3%), vốn ngân sách đối ứng của địa phương 11,35 tỷ đồng (32,3%).

Để thực hiện dự án, UBND thị xã Sông Công đã tiến hành GPMB, đầu tư xây dựng 7km đường vào nhà máy với kinh phí đối ứng của địa phương và nhân dân đóng góp xấp xỉ 20 tỷ đồng ngoài kinh phí xây dựng nhà máy. Trong quá trình triển khai thực hiện dự án, Sở Xây dựng Thái Nguyên với vai trò là chủ đầu tư đã được sự quan tâm và hỗ trợ của lãnh đạo tỉnh, các sở ngành trong tỉnh, UBND thị xã Sông Công, cộng đồng dân cư xã Tân Quang và Bá Xuyên, các nhà thầu xây lắp và cung cấp thiết bị. Đặc biệt Sở Xây dựng cũng được sự quan tâm của Chương trình DCE (Bộ KH&ĐT), Hợp phần SDU (Bộ Xây dựng) và Đại sứ quán Đan Mạch. Do đó, công tác triển khai dự án có nhiều thuận lợi, nhất là công tác GPMB cho dự án.

Nhà máy xử lý và tái chế rác thải với công nghệ MBT - CD.08 được xây dựng và lắp đặt đầu tiên tại địa bàn tỉnh Thái Nguyên. Đây là công nghệ do các DN trong nước thiết kế và chế tạo. Ưu điểm của công nghệ này là: Xử lý triệt để rác thải, không chôn lấp; tự động phân loại và thu hồi các phế thải nhằm tái chế thành các sản phẩm khác (nylon, sắt, kim loại khác), tái chế rác thải thành nhiên liệu cho các ngành công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và làng nghề; diện tích chiếm đất của nhà máy nhỏ, công tác quản lý, vận hành và bảo trì đơn giản; hoạt động của nhà máy không gây ô nhiễm môi trường nước, môi trường khí, ô nhiễm đất như các biện pháp xử lý khác. Khi đi vào hoạt động, nhà máy xử lý và tái chế rác thải Sông Công sẽ là địa điểm tham quan, học tập và nhân rộng mô hình này trên phạm vi cả nước.

Có được kết quả trên là nhờ sự quan tâm và hỗ trợ tích cực của Bộ Xây dựng, Đại sứ quán Đan Mạch, UBND tỉnh Thái Nguyên, các sở ban ngành tỉnh Thái Nguyên, UBND thị xã Sông Công và đặc biệt là sự hợp tác và ủng hộ rất tích cực của cộng đồng dân cư xã Tân Quang và Bá Xuyên cùng các nhà thầu để nhà máy hoàn thành và đưa vào sử dụng ngày hôm nay. Qua dự án trình diễn này, mong muốn mô hình của nhà máy sẽ được nhân rộng tại địa bàn tỉnh Thái Nguyên và các địa phương khác trên phạm vi cả nước, góp phần giữ gìn quê hương đất nước xanh, sạch, đẹp.

Trần Dương Hợp

Giám đốc Sở Xây dựng Thái Nguyên.