11:10 | 30/08/2013

Nhận thức đúng về quan điểm “Nhà nước và nhân dân cùng làm” trong xây dựng nông thôn mới.

Theo đánh giá của Bộ Xây dựng: thời gian qua, với sự nỗ lực của các ngành, các cấp, cộng với sự tham gia vào cuộc của nhân dân, đặc biệt sự chỉ đạo sát sao của Chính quyền địa phương, tỷ lệ hoàn thành công tác lập quy hoạch xây dựng nông thôn mới đã đạt được kết quả khá cao (trước khi có Quyết định 193/QĐ-TTg, toàn quốc mới chỉ đạt 23,4%, đến nay đã đạt được 83,5% các xã có quy hoạch xây dựng nông thôn mới). Nội dung các đồ án về cơ bản đáp ứng được các yêu cầu, làm cơ sở cho việc lập Đề án xây dựng nông thôn mới và các dự án đầu tư cho nông thôn mới. Các tỉnh đã tập trung mọi nguồn lực để xây dựng nông thôn mới. Đặc biệt tập trung đầu tư cho đào tạo cán bộ quản lý cấp xã, thôn, bản và các cơ sở hạ tầng kỹ thuật nông thôn: điện, đường, trường, trạm, xử lý rác thải, cung cấp nước sạch sinh hoạt, cơ sở giáo dục đào tạo, các công trình văn hóa, nhà trẻ, trường học các cấp, hệ thống chợ các cấp...Cơ cấu sản xuất chuyển dịch theo hướng sản xuất hàng hóa, xây dựng nền nông nghiệp toàn diện theo hướng hiện đại, phát triển mạnh công nghiệp và dịch vụ ở nông thôn. Bộ mặt nông thôn đã và đang thay đổi nhiều theo hướng tích cực, đời sống dân cư nông thôn được cải thiện đáng kể.


Những bản làng mới ở Lai Châu.

Tuy nhiên ,sự phối hợp giữa quy hoạch xây dựng và các quy hoạch ngành khác chưa chặt chẽ, nhiều quy hoạch ngành được lập riêng rẽ, không khớp nối với các loại quy hoạch khác trên cùng một vùng lãnh thổ (liên tỉnh, tỉnh, liên huyện, huyện) gây ra vướng mắc trong công tác lập quy hoạch; sự phát triển không đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội khu vực nông thôn, làm cho quy hoạch xây dựng nông thôn lãng phí và kém hiệu quả. Công tác tổ chức lập, thẩm định và phê duyệt đồ án còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu và mục tiêu quy hoạch phải đi trước một bước để làm cơ sở cho việc triển khai công tác đầu tư và phát triển kinh tế địa phương. Chất lượng đồ án quy hoạch xây dựng nông thôn mới tại một số địa phương chưa cao, chưa thực sự bám sát yêu cầu và tình hình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Chất lượng một số công trình xây dựng nông thôn mới tại một số địa phương chưa đảm bảo, hiệu quả đầu tư chưa cao nên gây lãng phí hoặc thiếu tập trung các nguồn lực cho các công trình thiết yếu nông thôn.

Nguyên nhân chủ yếu do sự thay đổi của các văn bản pháp quy (trước đây thực hiện theo Thông tư 09/2010/TT-BXD ngày 04/8/2010 của Bộ Xây dựng, nay thực hiện theo Thông tư liên tịch số 13/2011/TTLT-BXD-BNNPTNT-BTN&MT ngày 28/10/2011) dẫn tới việc phải điều chỉnh đồ án trong quá trình nghiên cứu, gây mất thời gian và khó khăn cho các địa phương. Sự tồn tại của nhiều Thông tư hướng dẫn, nên các địa phương thực hiện gặp khó khăn (hiện đã có Thông tư liên tịch số 13/2001/TTLT-BXD-BNNPTNT-BTN&MT tuy nhiên quy định việc lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch xây dựng xã nông thôn mới đồng thời vẫn có thể thực hiện theo các Thông tư 19/2009/TT-BTNMT ngày 02/11/2009 của Bộ Tài nguyên và Môi trường về Quy định chi tiết việc lập, điều chỉnh và thẩm định quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; Thông tư 07/2010/TT-BNNPTNT ngày 08/02/2010 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hướng dẫn quy hoạch phát triển sản xuất nông nghiệp cấp xã. Kinh phí công tác lập quy hoạch tại các địa phương rất hạn chế, một số địa phương chưa bố trí đủ vốn, đồ án lập quy hoạch bị kéo dài. Kinh phí lập đồ án quy hoạch xây dựng thấp (150 triệu/xã) nên khó khăn tổ chức triển khai, nhất là các xã tại vùng sâu, vùng xa và xã có diện tích lớn, việc lồng ghép các nguồn vốn để bổ sung cho công tác lập quy hoạch còn nhiều địa phương chưa chủ động thực hiện.

Về năng lực tổ chức thực hiện, một số địa phương còn thiếu cán bộ có chuyên môn thực hiện công tác thẩm định đồ án. Sự phối kết hợp giữa các cấp thẩm định, phê duyệt đồ án quy hoạch tại một số nơi còn thiếu tính chặt chẽ. Số lượng các tổ chức tư vấn tham gia lập quy hoạch xây dựng nông thôn mới còn ít, chưa đủ mạnh, tính chuyên nghiệp chưa cao, chưa quan tâm nhiều tới khu vực nông thôn. Hiện nay, cả nước có 16 viện quy hoạch xây dựng thuộc Trung ương và thành phố, có 47 trung tâm quy hoạch xây dựng trực thuộc Sở Xây dựng các địa phương, có hơn 200 công ty tư vấn nhưng chỉ có khoảng 10%-15% tham gia công tác lập quy hoạch xây dựng nông thôn. Số lượng xã nhiều, khối lượng công việc lớn nên khả năng đáp ứng của các đơn vị tư vấn còn hạn chế, thời gian kéo dài, chất lượng chưa cao, đặc biệt tại các vùng sâu, vùng khó khăn. Phần lớn các đơn vị tư vấn còn lúng túng trong công tác lập quy hoạch do đồ án quy hoạch xây dựng nông thôn mới bao gồm 3 nội dung trong một đồ án (quy hoạch xây dựng; quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch sản xuất). Một bộ phận cán bộ, công chức còn yếu về trình độ chuyên môn và năng lực quản lý, tinh thần trách nhiệm chưa cao. Một số cán bộ và người dân nông thôn còn mang nặng tư tưởng trông chờ ỷ lại vào sự đầu tư của Nhà nước, chưa nhận thức đúng, đầy đủ về quan điểm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”.

Cùng một số nguyên nhân khác: Một số địa phương có tốc độ đô thị hóa nhanh nên công tác lập quy hoạch xây dựng nông thôn mới gặp nhiều khó khăn, vướng mắc trong việc định hướng quy hoạch phát triển sản xuất phù hợp với tốc độ phát triển đô thị của địa phương (như Hà Nội, T.P HCM, Quảng Ninh...). Hầu hết các xã chỉ có bản đồ giải thửa, bản đồ địa chính (mới nhất là năm 2007), chưa có bản đồ nền địa hình để lập quy hoạch xây dựng, nên việc xác định cao độ xây dựng, thiết kế mạng lưới hạ tầng kỹ thuật…gặp khó khăn, thiếu chính xác trong việc tính toán cụ thể các chỉ tiêu. Khủng hoảng kinh tế thế giới và khó khăn của kinh tế trong nước ảnh hưởng lớn đến kết quả thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Một số địa phương có địa bàn rộng, địa hình phức tạp, bị chia cắt bởi đồi núi, sông suối nên việc đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng rất khó khăn, suất đầu tư lớn, nhất là khu vực miền núi, hiệu quả đầu tư thấp.

Hải Đăng (baoxaydung.com.vn)

Bản in

Các bài đã đăng: