Kinh tế » Diễn đàn kinh tế

Đường bay Hà Nội - Quảng Châu kéo dài đúng 3 giờ đồng hồ, vừa tròn một bận chợp mắt, giá vé lại rất phải chăng, thành ra trẻ già trai gái, giàu nghèo đều không khó để khám phá những gì hấp dẫn của một thành phố được coi là có tốc độ phát triển cao gần như nhất Trung Quốc.

Chẳng nói thì ai cũng biết, tới Quảng Châu thì nhất định phải đi chợ. Chẳng cứ người Việt Nam, và cũng chẳng cứ dân tóc đen da vàng, Quảng Châu thực sự trở thành “cái chợ” tầm cỡ… liên hợp quốc. Từ sân bay bước ra, đã cơ man dân gốc Phi xếp hàng rồng rắn, túm năm tụm bảy, xe cộ đón đón đưa đưa như mắc cửi, ai cũng bao nhỏ bao lớn, thùng to thùng nhỡ, chằng chằng buộc buộc, trò chuyện ríu ran. Cậu em dẫn đoàn thì thầm: “Toàn dân buôn các bác ạ! Dân châu Phi họ lật tung đất Quảng Châu này mấy năm nay rồi chứ lị, mà nhìn kiểu này thì vẫn là loại buôn vặt thôi. Chứ đội “tay to” làm gì phải chen lấn, mang vác nhếch nhác thế này!”

Cả TP Quảng Châu thực chất là một cái chợ khổng lồ. Mà đúng là chợ Quảng Châu có sức hấp dẫn kinh khủng, từ cái vòng đeo tay lúc la lúc lắc bé xíu cho trẻ con, tới tất tần tật những gì người lớn cần. Nói ngắn gọn thế này, chẳng cứ những gì Hà Nội bày bán, Kuala Lumper hay Bangkok, Chieng Mai bày bán mà khắp thế giới này, từ Hanover, Franfuk (Đức) tới tất cả các TP lớn bé trên cái quả cầu nghiêng 2305, rộng tới năm châu bốn biển này đều có thể in dấu chân hàng hóa Quảng Châu, hàng hóa của Trung Quốc…

Thú thực tôi chẳng định phí hoài công sức để quảng bá cho hàng hóa của cái anh vốn là đối thủ cạnh tranh trực tiếp từng bao phen gây khốn đốn cho nền sản xuất của nhà mình, dân mình. Nhưng tôi vẫn muốn tìm hiểu đến tận cùng vì sao hàng hóa của họ có sức hấp dẫn đến vậy, vì suy cho cùng những gì hiển hiện trước mắt đoàn chúng tôi tuy có thể gây cho bất cứ du khách nào cảm giác “hoa mày chóng mặt” vì sự ngồn ngộn của tạp phí lù hàng tiêu dùng, của đủ các cung bậc giá cả… Song để đạt tới độ “thích mê đi” thì quả thật không như lời đồn đại bấy lâu. Thậm chí, chúng tôi quá ngạc nhiên tại sao lại có những thứ na ná hàng hiệu cứ treo biển công khai, nào Pie Cardin (chứ không phải Pierre Cardin), nào Giordano (chứ không phải Giordanno) cứ tiếp nối trên những dãy phố tưởng như bất tận. Chỉ tiếc là quả thực “hàng không nét!” như nhận xét có phần ỉu xìu của mấy cô nàng sành điệu trong đoàn. Còn với những anh chàng đã ngao du khắp Âu, Mỹ, Á... thì khỏi phải nói, họ đành nhẫn nhịn để chiều lòng những chị em còn đang cố tìm một thứ gì đó để mua, dù rằng chỉ là mua cho được.

Khi cảm xúc mua sắm dường như đã dịu đi, khi câu hỏi tưởng như không thể tìm ra lời lý giải, khi “cơn cuồng” về hàng Quảng Châu như cảnh tượng đã thấy ở sân bay bắt đầu trở nên lố bịch theo đánh giá ngầm của tất cả mọi người trong đoàn thì bất chợt, ông anh trưởng đoàn râu rậm như mấy vị trong hoàng tộc Ả rập khiến cho ai nấy đều giật mình bởi tiếng la lớn: “Thằng này, sao mày có cái ví nét như SONY thế này? Bao nhiêu?” Cậu em phiên dịch dẫn đoàn thỏ thẻ: “Dạ, 2 triệu. Những thứ thế này thì không thể tìm ở những phố chợ này được! Nếu các bác thích thì em sẽ dẫn”. “Ối giời đất, không nói nhiều, đi ngay, đi ngay cho tôi nhờ, ông tướng ạ!”

Cả đoàn được dẫn tới một ngõ nhỏ, phố nhỏ, chẳng hề có biển hiệu. Nhưng không ai còn len lỏi ý nghĩ bắt bẻ này nọ, bởi một “thế giới hàng hiệu” ngập tràn, vô cùng đã mắt. Một cửa hàng toàn Mont Blanc, một cửa hàng toàn Burbury, Gucci… những thương hiệu hàng đầu thế giới nằm nối tiếp nhau, tất cả đều tinh xảo, kỹ lưỡng chứ không như những gì bày bán công khai trên các cửa hàng to đùng trương biển nơi phố lớn. “Không còn gì để chê!”, “Đẹp, đẹp! Mua được, mua được!”… ai nấy thì thầm như buôn bạc giả. Bạc giả thì không phải, toàn tiền thật, cộng lại lên tới đôi chục “củ” được cả đoàn phóng tay chi tới tấp. Không ai dừng lại để suy bì, tính toán, tất cả lao vào cơn mê hoặc. Mua, mua và mua…!

Tôi không phải dân chơi hàng hiệu như các nam thanh nữ tú trong đoàn, những người một năm đi săn đồ hiệu châu Âu một đôi lần, nhắm mắt sờ cũng đọc vanh vách cách phân biệt hàng thật hàng nhái, cũng không phải người sẵn tiền rủng rỉnh nên còn được dừng lại thở. Ngạc nhiên ngắm hết đoàn khách này đến nhóm khách khác, cả thảy cứ mua như… ma làm. Nào mua cho chồng, nào mua cho vợ, mua như chỉ sợ không còn cơ hội nào khác vậy. Đoàn của tôi, về đến khách sạn vẫn đem ra ngắm ngắm nghía nghía, như là vớ được vàng, vì rẻ, vì đẹp, vì mãn nguyện! Lạ kỳ nữa, tất cả đều được họ nâng niu, ngưỡng mộ như hàng thật! Lại còn vỗ đùi đôm đốp: “Tiên sư thằng Tào Tháo!”, chẳng biết có ăn nhập gì giữa anh Tào Tháo với mấy cái anh Mont Blanc, Gucci… không nhưng ai cũng nói thế tất.

Hôm sau, tới một siêu thị đèn trang trí nội thất. Cả tòa nhà dễ đến gần chục tầng cao, cơ man những đèn là đèn. Đèn Ý, đèn Pháp, đèn Mỹ, đèn Áo… chẳng loại gì là không thể có. Rồi tấm ốp kim loại bề mặt ngoài cho những tòa nhà cao tầng đẹp chẳng khác gì Alumine SCHUECO tiếng nổi như cồn của Đức, giá lại rẻ bằng phân nửa. Loại kém nước hơn tý chút chỉ bằng 1/3. Tất thảy óng ả bắt mắt đến lau li, kỹ lưỡng. Cũng vẫn giọng anh trưởng đoàn đẹp trai như hoàng tộc xứ Ả rập: “Thế này mà bên nhà mình cứ nghiến răng để được chơi đèn Áo, đèn Pháp nhập khẩu đắt lòi ra. Có khi toàn của Tàu hết. Nhìn thế này tôi chẳng dám dân tin mình bỏ tiền thật mà được dùng hàng Ý, hàng Pháp thật nữa. Kinh khủng, kinh khủng!” Đến chính mấy anh Tàu bán hàng mắt một mí có biệt tài nói một hơi như bắn súng liên thanh tại đây còn bảo chúng tôi: “Chị ngước mắt lên trần mà xem, cứ quốc kỳ nước nào được căng lên thì đó là bằng chứng cho thấy nước đó đến đây đánh hàng với số lượng cực lớn!”

Tôi ngước lên, trên khoảng trần mênh mông, cờ Mỹ, cờ Canada, Argentina, Đan Mạch, Hungari, Italia, Đức, Malaysia… và cả cờ Việt Nam cùng được căng trang trọng. Anh chàng bảo: “Cờ Việt Nam chỉ mới được căng thôi!”Thật là ngợp trước đủ phách lối chiêu trò thương mại của “cái chợ liên hợp quốc” này. Nghĩ rồi nhủ thầm, nhái hàng hiệu đến trình độ này thì nhái làm gì cho phí sức. Cứ đàng hoàng xây dựng thương hiệu riêng, rồi cũng có ngày huy hoàng sẽ đến. Như mấy anh gạch ốp lát, gốm sứ Trung Quốc đang ngự ở Phật Sơn, cách thành phố Quảng Châu chẳng bao xa. Nơi ấy cũng bạt ngàn các đại siêu thị diện tích lên đến cả chục nghìn mét vuông và các TP ceramic đã trở thành thương hiệu lớn để cả thế giới ceramic hùng cường với những tên tuổi uy nghi chễm chệ trên Ngai vàng ceramic từ lâu đời như Italia, Tây Ban Nha còn phải mang sách kinh doanh đến mà học lại ấy chứ. Sao cứ phải làm nhái trong khi đủ tiềm lực để nhập cuộc ở thang bậc cao nhỉ?

Vẫn anh chàng mắt một mí nói như bắn súng liên thanh giải thích rất dài dòng, nhưng đại ý là nghĩ như thế thì chỉ có nước chết, đến cửa hàng của anh ta bày ra món đèn nào mới là nhoáng cái bị hàng xóm kề bên “cọp” mẫu ngay. Không phải món nào cũng xây được thương hiệu như ceramic đâu, cái gì là mì ăn liền thì phải ăn liền, chứ mất công tốn của xây xong thương hiệu riêng thì cũng chẳng giàu hơn được, vẫn chết! Phải nghĩ thật nhanh, bắt chước thật nhanh, thật tinh, và phải thật rẻ thì mới tồn tại được trên đất này.

Lý sự của anh chàng mắt một mí nói như bắn súng liên thanh ngẫm ra như một thứ triết lý kinh doanh ngấm vào máu, lan tỏa, bám rễ sâu rất khó thay đổi! Có lẽ chính sự khó thay đổi ấy mà cả thế giới ngày càng nhiều những chuyến bay đến Quảng Châu để tìm Mont Blanc, Gucci, Eglo… chăng? Để rồi từ đó những chuyến hàng “phếch” xen lẫn hàng thường thường bậc trung của họ bay ngược ra khắp các châu lục? Để những món “đặc sản” Quảng Châu cứ muôn đời núp bóng, lẩn khuất nhưng sức công phá thì lại thật dữ dội.

Kết thúc chuyến đi, những đèn, những túi, ví da, thắt lưng của Quảng Châu tôi đang tiếp tục chờ thông tin phản hồi của những người bạn sau một thời gian sử dụng nên chưa thể nói gì thêm về chất lượng vào lúc này. Nhưng tôi có thể kết thúc câu chuyện dài về Quảng Châu bằng một câu chuyện về gạch ở… Phật Sơn dù rằng chúng cách nhau gần trăm kilômét. Sợi dây kết nối hai câu chuyện thế nào xin nhường quyền cho bạn đọc. Chuyện thế này, có một khách sạn nổi tiếng ở xứ Mường vì mới xây dựng theo phong cách hiện đại, gạch, nhôm kính, sen vòi đều được đánh hàng container từ Phật Sơn về. Lúc khánh thành, quan khách ai cũng trầm trồ, rằng đẹp, sang, bóng lộn, ăn đứt nhiều loại hàng nội địa cả về kiểu dáng lẫn giá tiền. Nhưng một năm sau quay lại, lối đi mòn vẹt, cửa sổ đã ngấm nước mưa… Chủ nhân khách sạn chỉ cười: “Tiền nào của ấy!” mà không bình luận thêm lời nào nữa.