Kinh tế

Cẩu “khủng”

Hơn một tháng sau lần đến công trường xây dựng Nhà Quốc hội (NQH) gần nhất, chúng tôi không khỏi ngỡ ngàng về sự tiến triển của công việc. Qua cánh cửa kiểm soát của lực lượng cảnh vệ thuộc Bộ Tư lệnh Cảnh vệ, trước mắt chúng tôi là chiếc cẩu xích 1.250 tấn (có sức nâng lớn nhất từng được sử dụng trong công trình dân dụng ở Việt Nam), nhà thầu TCty COMA thuê từ Vũng Tàu ra. Cẩu to lớn, kềnh càng. Riêng cần của cẩu dài cả trăm mét, nặng trịch. Người ngoại đạo như tôi không thể hình dung nổi: Làm thế nào để chiếc cẩu nhấc được cần của mình lên? Như giải đáp sự thắc mắc của chúng tôi, một lúc sau, cẩu được khởi động. Hệ thống tời thủy lực với sự hỗ trợ của hệ thống dây cáp từ từ nhấc cần lên khỏi mặt đất. Trông cẩu lúc này đồ sộ như một nhịp cầu dây văng…

Ảnh: Đỗ Thiều Quang

Thực ra, việc chúng tôi được chứng kiến cẩu vận hành hoàn toàn vô tình, chứ không phải nhà thầu chiều lòng, đáp lại sự tò mò của khách. Trong cuộc nói chuyện ngắn ngủi với chúng tôi, cậu kỹ sư trẻ Nguyễn Ngọc Sơn (TCty COMA) cho biết: Ngay cả nhà thầu COMA cũng không được “động” vào cẩu. Từ việc tháo cẩu ra thành nhiều phần để vận chuyển cẩu ra Hà Nội, tổ hợp cẩu lại tại hiện trường, vận hành cẩu phục vụ thi công 8 siêu cột của phòng họp chính công trình Nhà Quốc hội đều do đích thân người của đơn vị cho thuê cẩu đảm nhiệm. Mỗi ngày, nguyên chi phí thuê cẩu cũng ngót nghét cả trăm triệu đồng…

Hèn gì, riêng bàn biện pháp triển khai thi công 8 cột tổ hợp (cao 15m, thiết diện 3,8 x 2,2m, đỡ toàn bộ phòng họp chính công trình NQH), công trường cũng tiêu tốn ngót ngét trên dưới chục cuộc họp. Khi thì cân nhắc thuê cẩu 650 tấn đang thi công công trình nhiệt điện Vũng Áng từ Hà Tĩnh ra, khi thì tính toán thuê cẩu 600 tấn từ Singapore về. Chỉ có điều nếu chọn giải pháp cẩu 600 hay 650 tấn thì nhà thầu buộc phải chia đôi 8 cốt cứng (được chế tạo bằng thép hình, tại xưởng của COMA 26, mỗi cốt cứng nặng… 78 tấn), rồi cẩu từng mảnh xuống vị trí lắp đặt. Tiếp đó nhà thầu phải hàn 2 mảnh cốt cứng lại, sau khi thí nghiệm, kiểm tra bảo đảm cốt cứng đạt yêu cầu kỹ thuật rồi mới thi công bê tông vỏ ngoài của cột… Nói tóm lại, giải pháp này vừa tốn thời gian, vừa chiếm dụng mặt bằng (mà thời gian và mặt bằng ở công trình NQH đều quá eo hẹp).

Giải pháp thuê cẩu 1.250 tấn hiện nay do chính TCty COMA – nhà thầu được giao thi công gói thầu 8 cột tổ hợp - đề xuất. Giải pháp này ít nhiều có yếu tố may mắn vì trước đó, chiếc cẩu “khủng” được TCty PV POWER (Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam) thuê và đưa từ Bỉ về phục vụ thi công một công trình tại Vũng Tàu. Vào thời điểm COMA tìm ra và thuê lại, chiếc cẩu đã hoàn thành công việc tại Vũng Tàu, do vậy, ngoài tiền thuê cẩu, COMA phải chi trả cho việc vận chuyển cẩu theo đường biển từ Vũng Tàu về Hải Phòng và khoảng… 40 chuyến ô tô siêu trường siêu trọng từ cảng Hải Phòng về Hà Nội. Điều đáng nói là tổng chi phí cho việc thuê cẩu 1.250 tấn không lớn hơn quá nhiều so với dự toán thuê cẩu có công suất bằng một nửa nói trên. Mà hiệu quả của cẩu 1.250 thì nổi trội hơn hẳn. Việc vận chuyển, lắp đặt cốt cứng đã đạt các yêu cầu kỹ thuật từ xưởng sản xuất tại công trường chỉ mất khoảng 2 ngày. Theo quy trình, cẩu sẽ nhấc bổng từng cốt cứng, từ từ đưa vào vị trí và giữ nguyên tư thế cột cho đến khi nhà thầu hàn bản mã chân cột, néo và chống xong…

Quay lại thời điểm chúng tôi có mặt ở hiện trường, khi đó cẩu vừa mới hoàn thành tổ hợp lại. Theo kế hoạch, ngày hôm sau, cẩu sẽ thử tải và hôm sau nữa (01/01/2012), chính thức đưa vào thi công siêu cột đầu tiên.

Khi bài báo này lên khuôn, công tác thi công 8 siêu cột đã đi được một nửa chặng đường, thành công, an toàn, chất lượng và đặc biệt hiệu quả. Nhà thầu COMA cam kết sẽ đón Tết Nhâm Thìn bằng thành tích hoàn thành việc thi công 8 cốt cứng của cột tổ hợp - một loại kết cấu lạ, khá phức tạp, hiếm thấy ở Việt Nam.

Mặt bằng “nén”

Đến công trường lần này, người cán bộ dẫn chúng tôi ra hiện trường thi công phần ngầm công trình NQH (gói thầu XL-01) hào hứng hỏi (có ý khoe một cách đầy tự hào): Phóng viên thấy thế nào?

Chúng tôi không còn biết nói gì ngoài việc thừa nhận tắp lự: Quá bất ngờ, kinh ngạc, quá sôi động, khẩn trương…!

Ấy là vì dưới mặt bằng rộng 1,2ha, giữa cả trăm cột cốt thép, trụ bê tông, giữa các lớp tầng (gồm đáy, sàn tầng hầm 1, sàn tầng hầm 2), kín đặc người lao động chỉn chu trong bộ bảo hộ màu vàng chanh, mang lô gô Sông Đà. Chỗ này, nhóm người lao động này đan tấm đan cốt thép, chỗ kia, nhóm khác ghép hoặc dỡ cốp - pha, nhóm khác lại hì hụi thi công bê tông… Tất cả họ đều làm việc với tinh thần tập trung cao độ.

Trên không trung, 4 cẩu tháp từ 8 - 12 tấn (đặt ở 4 góc) hối hả vươn cánh tay dài phục vụ thi công ở phía dưới. Nhìn bằng con mắt của người ngoại đạo, chúng tôi cứ lo rằng những cánh tay rất dài của cẩu tháp sẽ vướng vào nhau. Nhưng hoàn toàn ngược lại, ngay từ đầu, chiều cao của mỗi cẩu đã được tính toán so le nhau để đảm bảo trong quá trình vận hành, chúng không gây cản trở lẫn nhau.

Hố móng công trường thực sự là một không gian nén và sôi động…

Cũng phải thôi, chúng tôi được biết, để đáp ứng tiến độ yêu cầu của gói thầu XL-01, Tập đoàn Sông Đà đã tung vào công trình 1.200 lao động của 2 đơn vị thành viên có uy tín là Sông Đà 5 và Sông Đà 6, làm việc 3 ca liên tục, 24/24 giờ mỗi ngày. Riêng Sông Đà 6 đóng góp cho công trình gần 1.000 lao động, 4 cẩu tháp và nhiều thiết bị cơ giới hiện đại khác. Chỉ liệt kê sơ sơ những con số đấy thôi cũng cho thấy sự nghiêm túc, ưu tiên, tập trung dồn nguồn lực, quyết tâm, quyết liệt triển khai gói thầu bảo đảm chất lượng, tiến độ của nhà thầu - Tập đoàn Sông Đà.

Và hố móng không phải là không gian nén duy nhất trong khuôn viên công trường. Như đã đề cập, hố móng công trình rộng 1,2ha nhưng chỉ có duy nhất một hướng để tiếp cận từ đường Bắc Sơn. Tức là các xe vận chuyển, cung cấp thiết bị, vật liệu sắt, thép, bê tông rồi người lao động ra vào công trình chỉ duy nhất một lối. Đường Bắc Sơn trong thời gian thi công NQH, một phần nhỏ duy trì chức năng đường giao thông nội bộ của công trường, một phần khác đặt các công-ten-nơ (văn phòng làm việc dã chiến) của các lực lượng tham gia trên công trường, phần còn lại được trưng dụng làm mặt bằng để lắp dựng cốt thép, tập kết vật liệu phục vụ thi công dưới hố móng, tầng hầm.

Vào thời điểm chúng tôi có mặt ở công trường, phần không gian tiếp giáp với công trình được ưu tiên bố trí cho cẩu 1.250 tấn hoạt động. Vị trí đặt cẩu được tính toán cận thận đến từng centimet sao cho không không quá gần hố móng, gây nguy cơ sạt lở tường vây bao quanh, bảo vệ hố móng, cũng không quá xa để tầm với của cẩu (tối đa 124m) đến được vị trí cần thi công. Trong quá trình vận hành, cẩu “án ngữ” hoàn toàn lối ra vào công trường của các thiết bị cơ giới khác. Chúng tôi chứng kiến, xe cung cấp bê tông chỉ còn nước bắc đường ống xuyên qua hàng rào bao quanh công trường để bơm bê tông tươi từ ngoài đường vào khổi đổ…

Khó khăn, thử thách ở phía trước

Vào thời điểm này, Tết Nhâm Thìn đã đến rất gần, đợt rét đậm dài ngày đang bủa vây Hà Nội, nhưng những yếu tố này dường như không có chút ảnh hưởng nào đến công trường NQH. Vẫn với tinh thần “chạy đua” với thời gian, các lực lượng từ BQLDA, tư vấn CONINCO, nhà thầu Tập đoàn Sông Đà vẫn tập trung làm việc cao độ nhằm hoàn hành mục tiêu tiến độ của từng phần việc.

Phó giám đốc BQLDA Đầu tư Xây dựng NQH và Hội trường Ba Đình (mới) Đỗ Thiều Quang cho biết: Trong năm 2012, dự án sẽ phấn đấu hoàn thành thiết kế kỹ thuật công trình (ngay trong những ngày đầu tháng 1) đồng thời hoàn thành việc lựa chọn nhà thầu, ký hợp đồng để nhanh chóng triển khai các gói thầu tiếp theo. Dự kiến, đến tháng 9, tháng 10, công trình phải hoàn thiện công tác xây thô phần thân NQH. Từ tháng 10 trở đi dự án bước vào giai đoạn lắp đặt thiết bị công nghệ…

“Như vậy là thời gian thi công ngắn và gấp rút, các lực lượng tham gia trên công trường sẽ phải làm việc vất vả, sáng tạo và… dũng cảm thì mới có thể hoàn thành khối lượng công việc yêu cầu, bảo đảm tiến độ, chất lượng, an toàn…” - ông Quang nói.

Chúng tôi thắc mắc: Làm việc với tinh thần hết mình và sáng tạo thì đã đành nhưng sao lại phải dũng cảm?

Ông Quang lý giải: Là bởi có những phần việc nằm ở ranh giới giữa thành công và cái giá phải trả. Chọn cách làm nào, biện pháp nào để giải quyết bài toán lợi ích từ nhiều phía, nhiều khía cạnh như giá thành, tiến độ, chất lượng, mức độ hoàn hảo, an toàn… không dễ. Thông thường, muốn công việc có chất lượng hoàn hảo thì phải có sự chuẩn bị kỹ lưỡng ở các khâu, từ thi công đến kiểm tra, giám sát mà nếu thế thì… thời gian không chờ. Vì vậy, trong những trường hợp cụ thể, trên công trường NQH vẫn cần phải có những quyết định sáng tạo và dũng cảm...

Nói thì nói vậy, chứ vào thời điểm này, công trường cũng đã bàn chuyện nghỉ Tết. Theo chỉ đạo của Thứ trưởng Bộ Xây dựng Cao Lại Quang, người được Bộ Xây dựng - chủ đầu tư dự án - giao nhiệm vụ trực tiếp chỉ đạo dự án trọng điểm quốc gia NQH - dự tính, công trường sẽ nghỉ Tết trong 3 ngày, từ 30 đến mùng 2. Từ mùng 3, công trường trở lại làm việc bình thường, tiếp tục chinh phục đường găng tiến độ và khối lượng công việc khổng lồ trong năm 2012… Áp lực đấy nhưng cũng đầy vinh dự. Bởi bất cứ ai tham gia xây dựng NQH cũng hiểu công trình sẽ là biểu tượng mới của Hà Nội, của Việt Nam. Không riêng Chính phủ, Quốc hội, các Bộ, ngành dành cho công trình sự quan tâm đặc biệt, chỉ đạo sát sao mà nhân dân thủ đô, nhân dân cả nước cũng gửi gắm ở công trình nhiều kỳ vọng…