08:00 | 08/02/2019

Giếng trời

(Xây dựng) - Có một cơn mưa lớn bên ngoài. Trong nhà cũng một cơn mưa lớn. Cái giếng trời toen hoẻn một mét vuông diện tích đem cơn mưa bên ngoài vào. Chỉ có duy nhất một cây lưỡi mèo trồng trong chậu sứ hưởng cơn mưa ấy. Những lưỡi lá xanh non vân trắng rung rinh chĩa lên trời dũng mãnh. Cây lưỡi mèo có sức sống kỳ lạ giữa bốn bề bê tông sắt thép. Chỉ những ngày mưa lớn mới có thể nhìn thấy. Ngày thường, nó lẫn vào mớ chổi lau nhà và chai lọ đựng dầu gội đầu bỏ đi. Tất cả đều một màu bụi bặm quên lãng.

Người kiến trúc sư thiết kế căn nhà thuyết phục tôi bằng những lý lẽ xem ra khó bề tranh cãi. Rằng rất cần một khoảng không gian xanh trong những ngôi nhà hộp đô thị lớn. Phải đưa thiên nhiên vào ngôi nhà của bạn. Giếng trời có thể làm vườn treo suốt từ dưới đất lên tận nóc nhà. Cây cối bây giờ rất nhiều chủng loại sống được trong nhà một cách dễ dàng. Thiệt hại duy nhất mà gia chủ phải chịu chỉ là mất đi một khoảng diện tích nhỏ cho việc bày biện. Tất nhiên diện tích nhỏ nhưng giá tiền một mét vuông đất ở Hà Nội thì không. Nhẹ nhất cũng mấy cây vàng. Chẳng sao cả. Đất vẫn là của mình. Đó là thứ tài sản có tinh thần nhân văn nhất trong nhà. Có thể thưởng thức hàng ngày thay vì mang vàng ra đếm.

Hì hục làm giàn thép bảo vệ trên miệng giếng. Làm đường ống thoát nước mặt sàn. Lắp cửa kính chống nước mưa ngăn cách với các phòng. Mua cây về bày biện trang trí hàng tháng trời. Kết quả là phải mất đi một khoảng thời gian khá lớn cho giếng trời. Những cây cối lai ghép biến đổi gien trồng trong những chậu giá thể đất chỉ sống xanh tươi trong ảnh quảng cáo. Chậm nước một hôm là héo rũ kể cả dương xỉ. Tóc tiên bạch chỉ chết đầu tiên. Rồi đến xương cá và càng cua không ghép trên thân xương rồng. Đến cây cần thăng khỏe đến thế cũng vàng lá rụng tơi bời như pháo ống giấy đám cưới. Cây vạn niên thanh trong lọ nước nhất quyết không để cho gia chủ chiêm ngưỡng mình. Nó mọc cao vống tìm lên miệng giếng mới trổ lá xanh. Và cuối cùng là bụi. Giếng trời như một máy hút bụi thiên nhiên đưa toàn bộ lượng bụi bắn ra từ các máy khoan phá bê tông và bụi ngoài đường phố cách xa cả vài chục mét vào nhà. Mà Hà Nội thì hai chục năm nay chưa bao giờ ngừng khoan phá. Người kiến trúc sư đã đúng. Mọi thứ ngoài thiên nhiên đã được đưa vào nhà qua giếng trời. Trừ cây cối. Lại cần phải có một sửa chữa nhỏ. Lớp mái kính cho giếng. Nghĩa là lấp giếng dù chỉ bằng kính. Giếng nào lấp thì cũng giống nhau. Cây cối bắt đầu chết hết khi mặt kính bám bụi tối mò. Chỉ còn cây lưỡi mèo không ai để ý nên chẳng biết sống chết thế nào. Mưa thì thấy mà tạnh thì không. Vẻ đẹp của nó không hơn gì một cây nhựa.

Nhưng rồi tấm kính trên mái giếng cũng rạn nứt do mưa nắng. Mưa bên ngoài lại thành mưa trong nhà. Thiên nhiên vào nhà theo cách này thì hình như đã có từ thời nguyên thủy hang hốc. Người nguyên thủy phải mất hàng triệu năm mới thoát ra khỏi.

Giật mình nhớ ra những ngôi chùa cổ Việt Nam có kiến trúc theo kiểu “nội công ngoại quốc”, “chữ đinh” hoặc “chữu tam”. Hẳn là thời ấy chưa có nhiều kiến thức về xây dựng như bây giờ. Những khoảng sân bên trong từ tam quan vào đến tam bảo, nhà tổ, thượng điện… liên tiếp là những giếng trời xinh xắn cỏ hoa mê mẩn. Lạc vào đấy mượn sư cụ gáo dừa múc nước mưa trong chiếc bể mui luyện mà uống thì không có thứ nước khoáng đóng chai nào sánh bằng.

Nhưng lòng trần sao vẫn còn vướng bụi phố phường đến thế?.

Đỗ Phấn

Theo dòng sự kiện:

Xem tiếp

Các bài đã đăng: