Sổ tay nhà quản lý

1- Chuyện một công dân xả súng bắn vào những người thi hành công vụ, những người không hề quen biết, không thù hằn cá nhân thì không chỉ là vi phạm pháp luật mà về mọi giá trị văn hóa, đạo đức cũng không thể chấp nhận được. Đó là việc đã có bàn tay của pháp luật, không đáng bàn.

2- Nhưng dư luận lại ồn ã về chuyện ấy và nhiều ý kiến lại có vẻ bênh vực cái hành vi vô nhân đạo ấy, hẳn phải có lý lẽ. Họ bảo rằng ông Vươn, kẻ phạm tội, vốn là một “anh hùng lao động trong dân gian”. Cả một vùng đất hoang hóa có tên là cống Rộc, địa danh gắn với sự dữ dội của biển cả và nghèo khó. Mỗi mùa mưa bão đến, sóng biển thường xuyên đánh vỡ tuyến đê đất, đe dọa tính mạng của người dân. Sau bão là ngập lụt, đói kém. Khoảng năm 1992, sau khi nhận bằng kỹ sư nông nghiệp, Đoàn Văn Vươn trở về địa phương thực hiện hành trình lấn biển. Cả đại gia đình đã cật lực lao động trong nhiều năm trời. Họ đã đào đắp hàng chục ngàn mét khối đất, đá tạo hành lang bảo vệ để lấy đất khai thác, nuôi trồng thủy sản. Vừa lấn biển, chỉnh trị thủy triều vừa kiên trì trồng từng bụi sú vẹt để từ bãi triều mênh mông giờ đã thành rừng ngập mặn là tấm khiên phòng hộ, che chắn cho con đê. Cuối cùng, ông Vươn đã chỉnh được dòng chảy ngoài đê biển cống Rộc. Phía chân đê có chỗ sâu gần 2m, cốt âm, đã được nâng lên cốt dương. Từ đó, hàng chục héc-ta đất bãi bồi ven biển hình thành. Cũng theo đó, gần 70ha rừng vẹt ngăn sóng biển đã bám trụ thành công. Dân Tiên Lãng gọi Vươn là “anh hùng lấn biển”. Gia đình ông đã phải đổ nhiều công sức, tiền bạc, thậm chí mất cả đứa con gái nhỏ khi ra bờ biển chơi để bố mẹ đắp đập, mới có được khu nuôi trồng thủy sản.

3- Thế rồi chính quyền sở tại đòi thu hồi đất trái với những quy định của Luật Đất đai mà không hề đếm xem đã có bao nhiêu giọt mồ hôi của người dân đã đổ xuống mảnh đất ấy, họ đang nợ nần như thế nào và đang bấu víu vào cái gì để mưu sinh… mà bàn tính chuyện đền bù theo Luật định.

4- Thế rồi súng đã nổ. Thế rồi tội ác đã hình thành.

5- Các cụ nói: Quan nhất thời, dân vạn đại. Nhưng với hoàn cảnh như ông Vươn, có lẽ các cụ còn thiếu một chữ nữa ở phía sau, ấy là chữ Hạn.